Pequenas obras mestras da costura

Aquí están unhas mostras dos traballos realizados polos artistas da actividade “Faite pequeno”, onde os alumnos buscan alternativas creativas aos plásticos. Cómpre salientar que estes rapaces utilizaron teas e recortes procedentes de restos que foron reutilizando.

 

Unha bolsa para o pan con peto para os cartos

 

Unha pequena bolsiña para meter cartos

 

Bolsa multiuso decorada con pintura indeleble

 

Bolsa para gardar as cousas de clase

 

Estoxo

 

Taboleiro das tres en raia por un lado e do tute polo outro

 

Aprendendo a hilvanar

 

Intentando facer unha tea para efecto croma

 

Bolsa para gardar bolsas de plástico e outros enseres

 

 

Faite pequeno

O lema de Voz Natura deste ano é “Construamos un futuro sen plástico”. Este lema propón crear un marco de actividades onde aprendamos a reducir o uso de plásticos e a cambiar o estilo de vida consumista que potencia a economía lineal de usar e tirar. Dende o Seminario de Lugo queremos contribuír a esta iniciativa con varias actividades, entre elas a que dirixe Dona Vanesa, titulada “Faite Pequeno”.

Faite pequeno é o nome do proxecto interdisciplinar que levamos a cabo no Seminario de Lugo para fomentar actividades destinadas a mellorar a nosa relación co medio ambiente buscando aplicacións que sexan didácticas e creativas. Nesta ocasión o grupo de rapaces de 3º de ESO estiveron aprendendo a coser para confeccionar artigos que servan para substituír aos plásticos. Eles mesmos explican o que fan no seguinte vídeo.

 

Agardamos que estes rapaces teñan moitos éxitos.

Aves en peligro de extinción

La foto de abajo puede reflejar muchas cosas, por ejemplo a las aves en peligro de extinción. Uno de los factores que influye en la desaparición de especies es el de ocupar espacios naturales para la construcción. Y es que, no solo se elimina el hábitat de reproducción del ave sino que, al mismo tiempo, se eliminan elementos importantes para su existencia, como lo es, el alimento. Otro factor es la deforestación de las zonas donde se distribuye el hábitat de esta especie, además de intoxicaciones por gases que se emiten desde las urbanizaciones. Estas aves intentan mantenerse alejadas sin entrar en contacto con el ser humano. Pero la ocupación de hábitats naturales es inevitable con los nuevos proyectos urbanísticos.

Bicicletas en Lugo

Actualmente contamos en el mundo con un gran problema de contaminación, el cual día a día se está intentando reducir. En cuanto temas de transporte, los coches son el gran motivo de la contaminación mundial, por lo cual cada día se buscan más maneras de reducir este tipo de contaminación. Una de estas soluciones es recurrir a otro tipo de transportes como pueden ser las bicicletas. Aquí, en Lugo, solo contamos con un carril bici, lo que supone una gran desventaja para aquellas personas que utilicen este medio de transporte. Desde mi punto de vista, se deberían habilitar más carriles bici para fomentar el uso de otros tipos de transporte alternativos y ecológicos, mirando reducir la contaminación. Aparte, no solo contamos con la ventaja de reducir la contaminación, sino que también aporta diferentes tipos de beneficios a la salud y nos mantiene en forma.

Construindo tabla a tabla – Geovanni

Estos días que estivemos a facer o galiñeiro foron unha pasada, aínda que xa traballara antes con meu pai en cousas parecidas, pero nunca cos compañeiros de clase. Houbo risas, momentos patosos e algunha que outra ferida de guerra por algún despiste, pero non foi nada grave. Ao comezo foi duro pero despois duns cantos días comezamos a collerlle a marcha e xa usabamos a serra sen axuda, o desparafusador, o martelo sen dobrar os cravos… Este traballo axudoume a ser menos patoso porque chégame ben…

Tamen fomos facendo algo do galiñeiro en manualidades, non só os de 2º de ESO, tamen varios cursos máis, pero non traballamos ao máximo. Ao principio eran catro táboas mal postas pero foi collendo forma pouco a pouco, táboa por táboa. Tamén aprendimos nomes de obxectos que non sabiamos. Por exemplo: a escofina, a serra caladora, o sarxento…

Aprendemos a medir e, o máis importante, a traballar coordinados.

Tamén fomos á horta e estivemos co motocultor arrincando herbas, traballando cos apeiros, quitando pedras, queimando polas secas, quitando fíos, e moitas máis cousas…

Tamén lle quitamos a herba ao invernadoiro e pasámoslle o motocultor, e quedou moi ben. Eu paseino moi ben, foi moi chulo estar na horta. Plantamos cousas, xogamos, pasamos momentos de moita présa, en fin, todo foi incrible

En manualidades, como xa dixen, estivemos facendo o galiñeiro pero tamen elaboramos unha caixa maxica, flores, gafas 3D, máscaras para o entroido e máis…

Eu repito para o ano. Foi a maior experiencia no Seminario, aparte das convivencias.

As actividades deste ano – Miguel André

Este ano fixemos unha serie de actividades interesantes.

A min gustoume moito facer o galiñeiro, porque foi unha actividade colectiva na que todos nós tiñamos que axudar e esforzarnos moito. Eu estou feliz de ver o resultado e podo dicir que mereceu a pena, porque tomeino moi en serio e emocioneime moito porque nunca fixera nada igual.

Para elo Miguel (o profesor de tecnoloxía), deunos o material, e guiounos en todo momento.

 

Tamen fixemos outras actividades como ir á horta, na cal traballamos co moticultor, cortamos as malas herbas da parede, quitamos as plantas podres, e logo ao final acabamos plantando tomates, leitugas, espinacas, menta, verzas, etc.

 

En botánica coa profesora Dona Loli estivemos estudando ao crecemento das plantas, e tamen fixemos xabóns, os cales regalamos o día da familia. O noso plan era vendelos pero sobraron moitos e por eso os agasallamos.

Cos moldes dos xabóns, tras limpalos moioto, usámolos para facer unhas lambetadas, riquísimas, que a algúns gustáronlles moito pero a outros non.

Todas as actividades paréceronme interesantes porque meu pai sabe moito de carpinteria e sempre quixen ser coma el.

 

Construción dunha neveira con pezas recuperadas de ordenadores vellos

Uns alumnos voluntarios de primeiro de BAC propuxéronse construír unha mini-neveira con materiais reciclados. Alá polo mes de outubro de 2015 puxéronse ao choio co asunto. Durante un mes estiveron a traballar intensamente nos intres libres e ao final obtiveron un rotundo éxito.

Para construír a neveira empregaron as fontes de alimentación, ventiladores e disipadores de calor de computadores vellos destinados á reciclaxe. Contarémosvos como o conseguiron.

007

Para empezar, montaron unha caixa de material illante (porexpan, poliestireno expandido), que contiña no seu interior outra caixa de polietileno a modo de colector de alimentos. Ambas as caixas, unha dentro da outra, pechábanse coa súa correspondente tapa o mellor posible, para evitar fugas de aire e transmisión de calor cara a dentro do recipiente.

Unha vez construída a estrutura plástica efectuouse un buraco rectangular onde se axustou un disipador de calor, deses que levan os computadores sobre o seu núcleo ou procesador. Este obxecto é de aluminio e posúe unha cara plana e outra reticulada. Serve para refrixerar o núcleo que se quenta moito mentres funciona. Axustámoslle un ventilador sobre as láminas metálicas para mellorar a evacuación de calor, aparello que tamén obtivemos dun computador estragado. Na cara plana do disipador colocamos un módulo Peltier, que é un dispositivo electrónico que transforma directamente a corrente eléctrica en frío/calor. Resulta que unha plaquiña Peltier está construída por centos de semicondutores polos que pasa unha corrente de doce voltios e de catro ou cinco amperios. Ao pasar a corrente, unha das caras do Peltier arrefríase e a outra quéntase. Se somos capaces de transferir a calor da cara quente ao exterior e dirixir a cara fría cara ao interior da cámara frigorífica, acabariamos tendo unha neveira.

013

Colocamos outro ventilador interno sobre a cara fría do Peltier para facilitar a transmisión do frío polo interior da caixa onde vai colocado.

Todo este equipo funciona grazas a unha tensión de doce voltios de corrente continua. Pensamos en obtela dunha batería dun coche pero sabiamos que se ía a esgotar pronto. Volvemos recorrer á reciclaxe, nesta ocasión empregando a fonte de alimentación do computador estragado. Este aparello produce ata 100 watios de potencia en doce voltios, 40 watios en cinco voltios e 20 watios en tensión de 3 voltios. Ademais ten a vantaxe de xerar corrente continua estabilizada, é dicir, corrente moi parecida á dunha pila, cunha tensión practicamente constante. O problema é que o Peltier consome moita potencia e non se pode regular este consumo, podendo chegar a fundirse se non se limita. Por este motivo colocamos á saída de doce voltios da fonte de alimentación un aparatiño que se chama DIMMER. O dimmer permite controlar a potencia liberada sobre o módulo Peltier e así producir máis ou menos frío.

O resultado definitivo é unha neveira portátil que pode funcionar acoplada a 220 voltios (ou a 12 voltios) e que ten unha potencia de arrefriado de case 50 W, capaz de poñer a cámara de 40 litros a 4 °C nunhas poucas horas.

011

Construción dun galiñeiro

Durante este curso propuxémonos construír un galiñeiro para colocar xunto á horta. Na zona onde están as froiteiras hai espazo suficiente para que coman e vivan unhas dez galiñas. O motivo fundamental desta actuación é dedicar máis tempo ao coidado dos animais.

Démonos conta de que o noso proxecto ambiental era deficiente en canto a interese cara á os animais. Isto é debido a que coidar animais esixe moita máis atención que atender o campo en xeral.

011

A nosa idea consiste en manter un pequeno curral durante todo o ano coa menor presenza humana posible. Para conseguir este obxectivo deseñamos un galiñeiro que reúne tres requisitos fundamentais:

  1.  Debe manter as galiñas a cuberto.
  2.  Contén os lugares de posta de ovos.
  3.  Debe proporcionar auga e comida suficiente para unha semana.

Ademais proxectamos esta obra de tal forma que fose fácil de transportar e montar. Consiste nun deseño modular que permite separar zonas dunha peza e que ademais facilita a limpeza e o mantemento en xeral.

 

Materiais

Para construír este galiñeiro empregamos madeira natural de piñeiro tratada en autoclave. Este tipo de madeira é resistente ás inclemencias e resulta moi adecuada para conseguir un resultado armonioso e funcional.

En total encargamos material por un valor de 500 € que inclúe as seguintes pezas:

  1.  dez postes de madeira 75×75 mm e 2,40 m de longo.
  2.  40 táboas de 150 mm de ancho e 2,40 metros de longo.
  3.  10 táboas machiembradas de 95 mm de ancho e catro metros de longo.
  4.  30 listóns de 50×40 mm e 3 metros de longo.
  5.  6 listóns de 40×15 mm e 2,40 metros de longo.
  6.  Dous paquetes de tégola americana para cubrir o tellado.
  7.  Parafusos, ángulos, bisagras e outras pezas metálicas de suxeición.

 

013Deseño

Planificar axeitadamente unha obra esixe ter un deseño acertado. No noso caso o asunto complicábase ao ser uns rapaces inexpertos os que debían construír a obra. Realizamos varios bosquexos de aproximación no encerado para explicar aos alumnos os detalles da construción.

Tamén nos serviu o debuxo para perfeccionar detalles e corrixir erros. Efectuamos o deseño definitivo mediante unha aplicación informática (Qubism) que funciona baixo o sistema operativo Android, e que se pode executar en calquera smartphone ou tableta. Como podedes apreciar nas seguintes imaxes o resultado axustáronse moito aos obxectivos que pretendiamos conseguir e ao material que compramos.

037

 

025

Traballos na Horta Solidaria durante o curso 2015-2016

Os Terrícolas do Seminario de Lugo estivemos realizando unha morea de cousas durante este curso. Algunhas completámolas no Centro e outras no exterior. Ímonos adaptando ao que o tempo nos permite. Durante o curso 2015 – 2016 estivemos pendentes de varios proxectos, uns de mantemento e outros que requiren altas doses de esforzo ata chegar a culminalos con éxito.

Esperamos que a ilusión e o esforzo depositados por todos os que, dun xeito ou outro, participamos nestas actividades se vexa recompensado en motivación e orgullo. Todos estes traballos requiren de moito tempo extra que hai que sacar dos ratos libres. Estamos convencidos de que non é tempo perdido, de que os nosos alumnos aprenden moito máis co exemplo que coa teoría.

En certo modo, cando transmitimos os nosos coñecementos ás novas xeracións, pretendemos educar ás persoas en xenerosidade e lograr uns profesionais competentes. Esta idea básica, esencia da boa educación, só se consegue con dedicación e xenerosidade. Ambas as dúas virtudes son imprescindibles para inculcar nos nosos alumnos a cultura do esforzo e da eficiencia, valores ultimamente moi deostados.

A continuación expoñémosvos algunhas actividades que nos foron ocupando todo un curso de dedicación ao medio ambiente. Esperamos que vos gusten.

011

Coma estes últimos anos, procuramos ampliar a nosa horta para obter un beneficio maior. Agora temos un campo de cultivo con capacidade de rega e tamén un invernadoiro. O ano 2015 foi moi cálido respecto dos estándares galegos. Isto permitiu alongar o tempo de produción ata o mes de novembro. Este ano fixemos a comparativa de que é máis produtivo, se o terreo ao aire libre ou o invernadoiro. Resultou moito mellor o último e tratamos de saber por qué.

Comezamos o curso 2015 no mes de setembro, despois dun verán moi soleado. A horta necesitou máis rega que nunca. De feito tanto tivemos que regar que no mes de agosto quedounos o pozo sen auga durante unha semana. Démonos conta porque a bomba extractora descebouse e non sacaba auga. O profesor de Tecnoloxía tivo que buscar a maneira de cebala de novo desde que o pozo xuntou un pouco máis de auga. Esta seca tivo varias consecuencias nos nosos cultivos:

1.- Adiantou a produción de espinaca, leituga, tomates e pementos.

2.- O tamaño dos froitos foi grande ao principio, no mes de xullo, e despois foi minguando ata chegar a finais de setembro, no que volveu a aumentar.

3.- O outono resultou máis produtivo do habitual. Recollemos moitos pementos e tomates (uns cen kg de cada cousa).

4.- O invernadoiro permaneceu aberto dun lado durante todo o verán. A pesar de que poida parecer contraditorio, o invernadoiro eleva máis a temperatura do ambiente co plástico protector pero evita as correntes de aire, polo que a humidade no solo foi mantida con maior eficacia que no exterior. No invernadoiro cultivamos pementos e tomates. Medraron máis e produciron máis que as mesmas plantas postas no exterior, a pesar de ser plantadas con 15 días de retraso.

5.- Este verán pasado a leituga espigou moito antes, ao igual que a espinaca. Da primeira tivemos pouca produción, unhas 20 cabezas. De espinaca xuntamos 20 kg.

6.- A produción de pementos, de variedades Padrón, Arnoia ou morróns, estendeuse ata finais de novembro. Recollemos preto de 100 kg e os cultivados no invernadoiro resultaron moito mellores. Collemos exemplares de pemento morrón de 20 cm de longo e medio kg de peso.

052

7.- Algunhas plantas que sementamos non chegaron a medrar. Foi o caso dos cabazos e dos chícharos. Ambos vexetais secaron antes de tempo pola falta de auga e, tamén, por falta de atención e haber sido plantados moi tarde.

8.- A colleita de tomates foi mellor ca do ano anterior. Recollemos uns 150 kg de tomates de moi boa calidade, sobre todo da variedade Raf. Os do invernadoiro resultaron de moito maior tamaño que os do exterior, ademais de estar máis tenros e saborosos. Recollemos tomates ata finais de novembro, cousa que nos resultou incrible respecto doutras tempadas.

014

9.- Non houbo que quitar tanta herba do medio dos cultivos como noutras ocasións. A seca propiciou que as pragas vexetais non xermolaran e o terreo permaneceu limpo ata final de tempada.

Xa vedes que 2015 foi un bo ano para o campo. De feito non tivemos que gastar nada en tratamentos fitosanitarios, sobre todo cos tomates. Outros anos botabámoslles cobre para evitar o mildiu ao chegar a humidade e o frío do outono. Este ano non fixo falta. O único problema que tiveron algunhas tomateiras foi o ataque dunha larva que roía o tomate por dentro coma se fose unha mazá. Esta praga non nos causou moito dano e fómola eliminando á man en canto a viamos.
Outros produtos que colleitamos foron as verzas, acelgas e xudías. Destas últimas obtivemos moi pouca cantidade.

047

Agora estamos empezando unha nova sementeira. No que levamos de 2016 estivemos limpando a maleza e fresando o campo para que se airee. Removemos a terra do invernadoiro e quitámoslle a lona para desinfectar o chan. A terra cuberta necesita recuperarse e tamén unha renovación e abonado axeitado.

Podamos as parras de uvas brancas que temos no recinto. O ano pasado puidemos coller ata 50 kg de uvas pero de baixa calidade. Empregounas un coñecido para facer augardente porque non valían para viño. Esta clase de uva chámanlle “catalana” pero cremos que se trata dunha variedade híbrida entre especies autóctonas e especies traídas de América no século XIX para evitar parasitos como a filoxera. Dela sae un viño moi ácedo polo que non ten calidade, nin sequera xuntándoa con outras variedades, porque derrama o caldo. Así que como non a damos comido toda a produción ofrecémoslla a este coñecido. Ao final, contounos, que fixo augardente dela e que xuntou o bagazo obtido co doutras variedades que son malas para viño pero que fan boa augardente. Tamén soubemos que se pode facer augardente de mazá e doutras froitas, simplemente deixándoas fermentar.

022

Como temos na horta unha produción moi alta de ameixas (que non damos aproveitado), pensamos en facer licor con elas. As ameixas que temos son longas e moi saborosas, pero pásanse pronto. Así que empezan a madurar non duran máis ca unha semana, polo que empezan a caer da árbore e estráganse. Este ano imos facer unha fermentación coas que non poidamos comer e despois miraremos a ver que sae do alambique do profesor de Tecnoloxía.

Outro dos traballos que fixemos no 2016 foi plantar kiwis que reproducimos nós mesmos. Recollemos os restos da poda dunha parra e clasificamos as poliñas en machos e femias, tal como nos indicou a persoa que nolas deu.

Despois fixémoslles un proceso de curado e “sutura” das feridas do corte. Por esas feridas a planta colle infeccións no momento de enraizar. Para favorecer a produción de raíces e remediar o problema da podremia seguimos a seguinte receita: quentamos cera de abella (non de candeas) nunha lata fonda e somerxemos as puntas dos kiwis nelas uns 5 cm. Así quedaron cubertos os estremos por unha capa dun milímetro de cera que evita a podremia e permite o enraizamento da planta. Para comprobalo deixamos un exemplar de testemuña metido nun bote con auga. Para impulsar o enraizamento, tapamos o bote cunha cartolina e puxémolo nunha zona indirectamente iluminada, para que non lle dera a luz do sol de cheo en ningún momento. O resultado podédelo ver nas imaxes que ofrecemos a continuación.

Saíron raíces ao cabo dun mes, sen engadir hormonas nin fertilizantes nin nada, só con auga, hixiene e pouca luz.

Ao final obtivemos deste xeito 60 plantas femia e 20 machos de kiwi que esperamos medren moito para poder transplantar o ano que ven. Se o método ten éxito con outros vexetais, para o vindeiro curso trataremos de comercializar as plantiñas novas e así gañar uns cartos para financiar novos proxectos.

Os froitos do traballo

Estivemos traballando na horta desde o inicio de curso. De feito non a desatendemos durante todo o verán posto que estivo en máxima produción e non iamos abandonar a colleita. Sería unha mágoa que se estragasen todas as plantas que durante a primavera nos deu tanto traballo sacar adiante.

O rendemento da horta resultou máis que aceptable. O día 22 de outubro de 2014 foi o último no que recollemos algo de produción. Ata ese día conseguimos 200 cabezas de leituga, 100 kg de tomates, 250 kg de pementos, 25 kg de xudías, 12 kg de cabaciños, 9 kg de verzas, 3 kg de espinaca e algunhas hortalizas máis (fresas, perexil, melón) en menores cantidades. En canto a froitas, recollemos uns 100 kg de mazás, uns 50 kg de ameixas, algunhas peras e unha cantidade menor de avelás.

0002

O 90% da produción repartímola entre a xente necesitada de Lugo e o 10% restante a comemos no Centro. Da parte que doamos, o 70% a levamos á Cáritas parroquial de Lugo, e repartiuse en man aos necesitados que viñan a buscar axuda á parroquia de San Antono de Padua. A xente sentíase conmovida de ver aos rapaces traer as viandas. A pesar de levarmos moitas cousas, tardábase menos de media hora en repartir todo. A maioría de persoas pedían unha bolsa de pementos, unha de tomates ou un par de leitugas. Os voluntarios de Cáritas levaban un control da xente que viña buscar cousas para que non se dera lugar a abusos. En xeral o ambiente resultaba moi construtivo e todos poñían da súa parte para axilizar as doazóns. Dixéronnos que atendían semanalmente a unhas 400 persoas e que suministraban a 50 fogares de persoas maiores diariamente.

900 - CIMG9447

O outro 30% da colleita levámola ao comedor social de San Froilán. Todos os días as 12:30 abren as portas e atenden a unhas 50 persoas. Arredor de 100 persoas reciben un menú diario na súa casa. Alí tamén nos reciben sempre con moito cariño e sempre nos contan algunha anécdota aleccionadora. En xeral os rapaces teñen as súas reservas de falar cos mendigos pero sempre xorde algunha conversa interesante.

A parte coa que quedamos para o noso consumo faise escasa. Os rapaces comen de moi boa gana os pementos, tomates e leitugas que eles mesmos plantaron e cultivaron. Non deixan sobras. Cremos que é moi pedagóxico que valoren a comida natural, conseguida co esforzo propio, que non contén aditivos e que é moito máis saudable que a comida prefabricada. Coa froita pasa o mesmo. Parece que así senta mellor a comida e os rapaces valoran máis os alimentos naturais.

0024